جان سرل و مسئله ذهن و بدن

نوع مقاله : Original Article

نویسنده

دانشجوی دکتری، گروه فلسفه و حکمت اسلامی، دانشکده علوم و تحقیقات اسلامی، دانشگاه بین المللی امام خمینی، قزوین، ایران.‏

چکیده

مسئله ذهن و بدن یکی از بنیادی‌ترین و پیچیده‌ترین مسائل فلسفه ذهن است که به رابطه میان حالات ذهنی و فرایندهای مغزی می‌پردازد. جان سرل، فیلسوف معاصر آمریکایی، در نظریه‌ای موسوم به «طبیعت‌گرایی زیست‌شناختی» کوشیده است پاسخی متفاوت به این مسئله ارائه دهد. از نظر او، پدیده‌های ذهنی همچون آگاهی، نه تنها ناشی از فرایندهای زیستی مغز هستند، بلکه به‌منزله ویژگی‌های سطح بالاتر آن نیز محسوب می‌شوند. سرل با تمایزگذاری میان تقلیل‌گرایی علّی و تقلیل‌ناپذیری هستی‌شناختی آگاهی، تلاش می‌کند رویکردی میانه‌رو میان فیزیکالیسم تقلیل‌گرا و دوگانه‌انگاری اتخاذ کند. مفاهیمی همچون حیث التفاتی، علیت ذهنی، و ویژگی‌های نوخاسته از اجزای کلیدی دیدگاه سرل هستند که در تبیین سازوکار ذهنی انسان نقش ایفا می‌کنند. با این حال، دیدگاه او با نقدهای گسترده‌ای از سوی فیلسوفانی چون دنت، نیگل، چالمرز و دیگران مواجه شده است که برخی از آن‌ها طبیعت‌گرایی زیستی سرل را صورتی نو از دوگانه‌انگاری ویژگی‌ها دانسته‌اند. این مقاله با تحلیل مبانی نظری و ساختاری طبیعت‌گرایی زیستی، در پی آن است که ظرفیت تبیینی آن در حل مسئله ذهن و بدن را ارزیابی کند و نسبت آن را با رویکردهای فلسفی رقیب روشن سازد.

کلیدواژه‌ها


Brentano, F. (1995). Psychology from an empirical standpoint (L. L. McAlister, Trans.; 2nd ed., P. Simons, Intro.). London: Routledge. (Original work published 1874)
Caplan, B. (1992). A dualist critique of Searle's philosophy of mind. Retrieved May 24, 2025, from https://www.bcaplan.com/searle.htm
Chalmers, D. (1996). The conscious mind: In search of a fundamental theory. Oxford University Press.
Crane, T. (1998). Intentionality. In E. Craig (Ed.), The encyclopedia of philosophy (Vol. 4, pp. 816-821). London and New York: Routledge.
Dennett, D. (1993). The rediscovery of the mind [Review]. The Journal of Philosophy, 90(4), 193-205.
Freitas Araujo, S. de. (2001). Searle's new mystery, or, how not to solve the problem of consciousness. Rivista Internazionale di Filosofia e Psicologia.
Jackson, F. (1982). Epiphenomenal qualia. The Philosophical Review, 91(1), 127-136.
Maslin, K. (2009). An introduction to the philosophy of mind (M. Zakeri, Trans.). Research Institute for Culture and Islamic Thought. [In Persian]
Papineau, D. (2007). Naturalism. In E. N. Zalta (Ed.), The Stanford encyclopedia of philosophy. Retrieved from http://plato.stanford.edu/ entries/naturalism
Rowlands, R. (2001). The nature of consciousness. Cambridge University Press.
Searle, J. (1983). Intentionality: An essay in the philosophy of mind. Cambridge University Press.
Searle, J. (1992). The rediscovery of the mind. MIT Press.
Searle, J. (2002). Why I am not a property dualist. Journal of Consciousness Studies, 9(12), 57-64.
Searle, J. (2004). Biological naturalism. In The Blackwell companion to consciousness (pp. 327-336).
Searle, J. R. (2003). Mind, brain, and science (A. Divani, Trans. & Ed.). Boostan-e Ketab. [In Persian]
Searle, J. R. (2007). Duality re-visited. Journal of Physiology-Paris, 101, 169-178. (Reprinted in ScienceDirect. https://doi.org/10.1016/ j.jphysparis.2007.11.003)
Searle, J. R. (2013a). A short introduction to the mind (M. Yousefi, Trans.). Nashr-e Ney. [In Persian]
Searle, J. R. (2013b). Free will and the biology of the brain (M. Yousefi, Trans.). Qoqnoos. [In Persian]
Searle, J. R. (2014). The mystery of consciousness (S. M. Hosseini, Trans.). Nashr-e Markaz. [In Persian]
Ziaei, A. A. (2013). The philosophy of mind from John Searle's perspective. Astan Quds Razavi Publications. [In Persian]